Hoogbegaafd? Gelukkig nieuwjaar!


Hoogbegaafd? Gelukkig nieuwjaar!

Het nieuwe jaar lijkt goed te beginnen voor zowel werkende als werkloze hoogbegaafden; NOS besteedde gisteren in een nieuwsbericht aandacht aan de problemen van hoogbegaafden op de werkvloer als het gaat om het vinden en behouden van een passende, lees uitdagende, baan.

NOS 4 jan 2017

Een dergelijk bericht helpt in het ‘ontmantelen’ van de mythe dat hoogbegaafdheid (niet te verwarren met hoge intelligentie) betekent dat een medewerker automatisch in staat is om op hoog niveau te presteren. Dat daar vaak meer voor nodig is, ervaar ik dagelijks in mijn eigen praktijk.

De basis van het nieuwsbericht is een verkennend onderzoek – Heel slim en toch zonder werk. Hoe kan dat? – van het Instituut Hoogbegaafdheid Volwassenen. In dit onderzoek wordt belicht wat de redenen zijn waarom sommige hoogbegaafden toch onvrijwillig zonder werk zitten.

Als coach van hoogbegaafde medewerkers in organisaties zie ik dat een aantal elementen van groot belang is in de samenwerking tussen de hoogbegaafde medewerker en de organisatie/leidinggevende. (Elementen die ook uit eerder onderzoek van het IHBV zijn gebleken.)

  • Biedt aandacht en ruimte voor het kunnen werken vanuit waarden. De meeste hoogbegaafde werknemers hechten veel belang aan integriteit, eerlijkheid, betrouwbaarheid en rechtvaardigheid. Worden die waarden voor hun gevoel geschonden, dan zullen ze daar over het algemeen sterk op reageren. Iets wat binnen een organisatie gemakkelijk gezien wordt als het opzoeken van conflicten. (Klokkenluiders zijn vaak hoogbegaafd.)
  • Houdt aandacht voor de juiste arbeidsinhoud. Hoogbegaafden hebben veel uitdaging nodig en verveling kan aanleiding geven tot contraproductief gedrag. Aandacht voor voldoende uitdaging en ontplooiingsmogelijkheden is dus essentieel.
  • Hoogbegaafd zijn gaat vaak samen met een hoge gevoeligheid voor sensorische prikkels (licht, geluid, geur, tast). Een ruimte met voldoende rust helpt hoogbegaafde werknemers om met plezier productief te kunnen blijven werken.
  • Passende invulling van arbeidsverhoudingen en begeleiding. Hoogbegaafde professionals hebben een grote behoefte aan autonomie en kunnen veel verantwoordelijkheid aan, simpelweg omdat ze uit zichzelf hun werk zo goed mogelijk willen doen en vaak doorgaan tot het uiterste. Maak afspraken over doelen en gewenste resultaten, en controleer op hoofdlijnen. Heldere kaders, begeleiding bij het maken van keuzes en het zoeken van focus helpen de medewerker zich niet te verliezen in allerlei interessante zijstappen op de weg naar het doel. De keerzijde van hoge inzet is een verhoogde kans op burn- of bore-out. Een goede balans tussen draagkracht en draaglast is dus erg belangrijk.

Het goed inpassen van de capaciteiten en meerwaarde van een hoogbegaafde collega is als het oplossen van een kubus: de eerste keer lijkt het ontzettend ingewikkeld en het duurt even voordat de oplossing gevonden is. Maar eenmaal opgelost, blijkt dat de genomen stappen eigenlijk niet bijzonder moeilijk waren. En de meerwaarde die schuilt in de verkregen win-win situatie is vaak verrassend groot.

`Hoogbegaafden hebben vakbekwame loopbaanprofessionals nodig die thuis zijn in hun wereld, die hen helpen zichzelf te leren kennen en hen leren omgaan met de ‘gewone’ wereld en met werk. Als ze zichzelf mogen zijn, kunnen ze met vertrouwen hun talenten inzetten`.

 

 

 

 

Een reactie plaatsen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *